13 คำถามคาใจเรื่องมะนาวกับสุขภาพ ประโยชน์ดีขนาดนี้จริงหรือมั่ว ?!

          ประโยชน์ของมะนาว และมะนาวโซดา เขาว่ากันว่ามีมากมาย แต่ถ้ากินมะนาวมากเกินไปจะเป็นอันตรายไหม คนเป็นโรคกรดไหลย้อนทานมะนาวโซดาได้หรือเปล่า ได้เวลามาหาคำตอบ

2. มะนาว หรือมะนาวโซดา ช่วยลดความอ้วน ลดน้ำหนักได้จริงหรือ ? 

          ต้องบอกว่าจริง ๆ แล้วมะนาว หรือมะนาวโซดาไม่ได้มีสรรพคุณโดยตรงในการช่วยลดน้ำหนักได้ แต่ก็มีประโยชน์ทางอ้อมที่อาจช่วยกระตุ้นการลดน้ำหนัก เช่น ช่วยดีท็อกซ์ลำไส้ ช่วยกระตุ้นระบบการย่อยอาหารให้ทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น ซึ่งเมื่อระบบย่อยอาหารทำงานได้ดีขึ้น ร่างกายก็จะดูดซึมสารอาหารที่จำเป็นในการเผาผลาญไขมันได้ ทำให้ไขมันเหล่านั้นไม่กลายเป็นสารพิษตกค้างในร่างกาย และจะกลายเป็นปัญหาไขมันสะสมในที่สุด

          นอกจากนี้ ผิวเปลือกมะนาวก็ยังมีคาร์โบไฮเดรตที่จะช่วยลดความอยากอาหารได้นานขึ้นได้อีกด้วย ดังนั้นมะนาวจึงช่วยลดความอ้วนได้ในทางอ้อมมากกว่า


3.  ดื่มน้ำมะนาวก่อนนอน หรือตอนเช้าถึงจะดี ?
 
          การดื่มน้ำมะนาวไม่ว่าจะตอนเช้าหรือก่อนนอนก็ได้ประโยชน์ที่น่าลิ้มลองด้วยกันทั้งคู่ค่ะ เพราะมะนาวมีวิตามินซีสูงมาก และมีสารต้านอนุมูลอิสระอยู่ในตัว ที่สำคัญในน้ำมะนาวยังมีส่วนประกอบของกรดซิตริก กรดมาลิก ซึ่งเมื่อผ่านกระบวนการย่อยของร่างกายแล้ว ก็จะแปรสภาพเป็นด่างที่มีประโยชน์ต่อร่างกาย ช่วยคงสมดุลค่า pH ในร่างกายของเราให้เป็นปกติได้ และถ้าดื่มน้ำมะนาวก่อนนอนเป็นประจำ ร่างกายจะแข็งแรงขึ้น สุขภาพโดยรวมจะดีขึ้น ไม่เป็นหวัดง่าย และทำให้กระดูกแข็งแรงอีกด้วยนะ

          ลองมาอ่านประโยชน์ของการดื่มน้ำมะนาวก่อนนอนแบบเต็ม ๆ กันดู

          - ดื่มน้ำมะนาวก่อนนอนดีไหม ไขความลับสุขภาพสุดจี๊ดที่มะนาวมีให้แล้วจะร้องว้าว ! 
          - ประโยชน์ของน้ำมะนาว ดื่มอุ่น ๆ ยามเช้า ดีแค่ไหนต้องพิสูจน์

4. สูตรมะนาวดองน้ำผึ้ง ลดพุงได้มั้ย ? 

          มีการอ้างว่าถ้าดื่มมะนาวดองน้ำผึ้งจะช่วยลดพุงได้ เพราะมีวิตามินซีสูง แถมยังช่วยเรื่องระบบขับถ่าย แต่เรื่องนี้ นพ.พิรัตน์ โลกาพัฒนา หรือคุณหมอแมว นายแพทย์อายุรศาสตร์ เคยออกมาเตือนแล้วค่ะว่า สูตรมะนาวแช่อิ่มในน้ำผึ้งหรือดองน้ำผึ้งแบบนี้ใช้ลดพุงไม่ได้จริง และถ้าไม่ระมัดระวังยังอาจทำให้อ้วนได้อีกต่างหากจากความหวานของน้ำตาลที่อยู่ในน้ำผึ้ง

          - มะนาวลดความอ้วน สูตรมะนาวดองน้ำผึ้ง ลดพุงได้จริงหรือ 

          ส่วนสูตรที่บอกให้นำมะนาว 1 ชิ้น + น้ำผึ้ง 1 ช้อนโต๊ะ ผสมน้ำเปล่า 1 แก้ว ทานวันละ 1 ครั้งก่อนอาหารเช้า คุณหมอแมว ระบุว่าสูตรนี้ยังพอช่วยลดน้ำหนักได้บ้างค่ะ เพราะน้ำผึ้งเป็นอาหารที่ดูดซึมเร็ว จะช่วยทำให้ความอยากอาหารลดลง ส่วนน้ำเปล่าที่ดื่มเข้าไปก็จะไปทำให้พื้นที่ในการกินอาหารเพิ่มลดลง จึงช่วยลดการดื่มน้ำหวานชนิดอื่น ๆ ที่ทำให้อ้วนไปได้ด้วย และเมื่อรวมกับฤทธิ์ช่วยระบายของมะนาว ทานเสร็จก็จะได้ถ่ายสบายท้องเลย

          อย่างไรก็ตาม ถ้าอยากทานน้ำผึ้งมะนาวเพื่อลดน้ำหนักจริง ๆ คุณหมอก็แนะนำให้ใช้สูตรน้ำมะนาวและน้ำผึ้ง 1/2-1 ช้อนชา ผสมน้ำแช่เย็น หรือนำน้ำมะนาวเพียว ๆ มาผสมน้ำเย็นหรือโซดา ดื่มแทนน้ำอัดลม ชาเขียวบรรจุขวด หรือเครื่องดื่มรสหวานอื่น ๆ ก็จะช่วยลดแคลอรีส่วนเกินจากน้ำตาลที่แฝงมาในเครื่องดื่มเหล่านั้นได้

          แต่เหนือสิ่งอื่นใด ถ้าหวังจะดื่มแต่น้ำผึ้งมะนาวเพื่อลดน้ำหนักโดยไม่ควบคุมอาหาร ไม่ออกกำลังกายเลย แบบนี้น้ำผึ้งมะนาวก็คงไม่ช่วยให้น้ำหนักลดลงได้สมใจนะคะ


5. มะนาวและมะนาวโซดาสามารถฆ่าเซลล์มะเร็งได้ด้วย ? 

          แม้มะนาวจะมีสารต้านอนุมูลอิสระที่มีผลต่อการป้องกันมะเร็ง แต่จนถึงปัจจุบันก็ยังไม่มีผลการศึกษาที่ยืนยันว่ามะนาวช่วยทำลายเซลล์มะเร็งได้ค่ะ ข้อมูลนี้เป็นเพียงการทดลองในห้องปฏิบัติการเท่านั้นเอง แต่ทว่าหากหวังผลในเรื่องการป้องกันโรค การทานผลไม้ตระกูลที่มีวิตามินซีสูง อย่างมะนาว ส้ม หรือฝรั่ง ในคนที่ยังไม่ได้เป็นมะเร็งก็พอจะช่วยลดความเสี่ยงมะเร็งลงได้

          ส่วนเรื่องมะนาวโซดารักษามะเร็งได้นั้น ทนพ.ภาคภูมิ เดชหัสดิน นักเทคนิคการแพทย์ เจ้าของเพจเฟซบุ๊ก หมอแล็บแพนด้า ให้ข้อมูลว่า ความเชื่อดังกล่าวมาจากสารที่ชื่อว่าฟลาโวนอยด์ที่มีอยู่ในมะนาวมีฤทธิ์เป็นการฆ่าเซลล์มะเร็งได้ แต่ก็เป็นเพียงทฤษฎีเท่านั้น เนื่องจากในมะนาวมีสารฟลาโวนอยด์เพียงเล็กน้อยและจากการทดลองยังไม่สามารถนำมาใช้กับคนได้ ดังนั้นการรักษามะเร็งจึงต้องรักษากับแพทย์เฉพาะทางเท่านั้น

          ขณะที่ นพ.กฤษดา ศิรามพุช ผู้อำนวยการศูนย์เวชศาสตร์อายุวัฒนะนานาชาติ ก็ระบุเช่นกันว่า ขณะนี้ยังไม่มีงานวิจัยรับรองว่า มะนาวโซดามีคุณสมบัติรักษามะเร็งให้หายได้ ซึ่งข่าวนี้มาจากการแชร์ในต่างประเทศที่อ้างถึงเบกกิ้งโซดากับน้ำมะนาว อย่างไรก็ตามฤทธิ์ของมันก็ไม่เหมือนกับเคมีบำบัดแน่นอน ไม่เช่นนั้นมหาวิทยาลัยแพทย์คงใช้กันทุกที่ไปแล้ว


6. มะนาวโซดา ช่วยล้างพิษได้จริงเหรอ ?

          มะนาวโซดามีคุณสมบัติคล้ายยาขับปัสสาวะอ่อน ๆ ที่ช่วยกระตุ้นตับและถุงน้ำดีให้บีบตัว จึงมีคนนำมะนาวโซดามาดื่มเพื่อล้างพิษ หรือดีท็อกซ์ลำไส้ และเติมความสดชื่นให้ร่างกาย ซึ่งสามารถดื่มได้ในปริมาณที่พอเหมาะค่ะ


7. เป็นโรคกรดไหลย้อน ดื่มน้ำมะนาวโซดาได้ไหม ? 

          ใครเป็นโรคกระเพาะอาหาร หรือกรดไหลย้อน ไม่ควรดื่มจะดีกว่า เพราะทั้งโซดาและมะนาวมีฤทธิ์เป็นกรดทั้งคู่ หากดื่มเข้าไปอาจระคายทางเดินอาหารได้ ส่วนคนทั่ว ๆ ไปที่ไม่ได้เป็นโรคกระเพาะอาหารหรือกรดไหลย้อน ก็ต้องระวังอย่าดื่มขณะท้องว่าง หรือดื่มบ่อย ๆ เช่น ทุกมื้อ ทุกวัน เพราะมะนาวโซดาจะไปกัดกระเพาะอาหาร ดังนั้นหากอยากดื่ม ควรดื่มเป็นครั้งคราวจะดีกว่า


8. ดื่มน้ำมะนาวโซดาทำให้กระเพาะทะลุจริงหรือ ? 

          เคยมีคนแชร์ข้อความว่าการดื่มน้ำมะนาวโซดาทำให้เลือดออกในกระเพาะอาหาร แต่จริง ๆ แล้ว การดื่มน้ำมะนาวโซดาไม่ได้ทำให้กระเพาะทะลุหรือเลือดออกได้แน่นอนค่ะ เพราะในกระเพาะอาหารของเรามีความเป็นกรดสูงกว่ามะนาวกับโซดาซะอีก อีกทั้งกระเพาะอาหารก็มีกลไกที่ปกป้องเนื้อเยื่อจากกรดพวกนี้อยู่แล้ว ดังนั้นถึงจะดื่มน้ำมะนาวผสมโซดาก็ไม่ส่งผลให้กระเพาะอาหารทะลุได้อย่างที่กลัวกัน

          แต่ถึงอย่างนั้นก็ขอย้ำอีกทีว่า ไม่ควรดื่มน้ำมะนาวโซดาตอนท้องว่าง หรือดื่มบ่อยเกินไป

          - หมอออกโรงแจง มะนาวโซดารักษามะเร็ง-กินมากกัดกระเพาะเลือดออก จริงหรือไม่ ? 


9. กินมะนาวมากไปจะเกิดอะไรไหม โทษของมะนาวมีหรือเปล่า ?

          แน่นอนว่าอะไรที่มากเกินไปย่อมไม่ส่งผลดี มะนาวหรือผลไม้รสเปรี้ยวก็เช่นกันค่ะ หากทานมากเกินไป กรดจากมะนาวจะไปกัดกร่อนฟัน ทำให้เคลือบฟันบางลง ฟันจะดูเหลืองขึ้น ฟันสึกเร็วขึ้น ซึ่งจะทำให้มีปัญหาเสียวฟันตามมาได้

          ทั้งนี้หากกินผลไม้รสเปรี้ยวไปแล้ว ก็อย่าเพิ่งแปรงฟันทันที เพราะกรดยังติดอยู่ตามฟัน การแปรงฟันจะยิ่งทำให้ผิวฟันโดนทำลายมากขึ้น ดังนั้นควรรออย่างน้อย 30 นาทีจึงค่อยแปรงฟัน เพื่อให้น้ำลายปรับสภาพความเป็นกรดบนผิวฟันให้เป็นกลางก่อน

          นอกจากนี้การทานเปรี้ยวจัด ๆ มากเกินไป ยังอาจทำให้เกิดอาการท้องร่วง ท้องเสียได้ง่ายขึ้นด้วยค่ะ และยังทำให้ร้อนใน ระบบน้ำเหลืองในร่างกายมีปัญหา จึงทำให้บาดแผลหายช้า ดังนั้นทานแต่พอดีจะดีกว่า



10. ฟอกฟันขาวด้วยมะนาวกับเบกกิ้งโซดาดีไหม ? 

          เคยเห็นว่ามะนาวสามารถขัดวัสดุอื่น ๆ ให้ขาวได้ บางคนเลยเชื่อว่างั้นถ้านำมะนาวมาขัดฟันน่าจะช่วยให้ฟันขาวขึ้นได้จริง แต่เรื่องนี้ต้องเตือนดัง ๆ เลยว่า สูตรฟอกฟันขาวด้วยน้ำมะนาวผสมเบกกิ้งโซดานั้นอันตรายกว่าที่คิด นั่นเพราะน้ำมะนาวมีฤทธิ์เป็นกรด ถ้านำมาถูฟันจะไปกัดกร่อนเคลือบฟัน ทำให้เคลือบฟันบาง นำมาซึ่งปัญหาการเสียวฟันและทำให้ฟันผุง่าย นอกจากนี้ความเป็นกรดยังทำให้ระคายเคืองเหงือก

          ส่วนเบกกิ้งโซดาหรือโซเดียมไบคาร์บอเนตนั้น มีฤทธิ์ในการขจัดคราบบนผิวฟันได้จริง แต่ไม่สามารถใช้ได้ผลในกรณีสีฟันผิดปกติออกมาจากเนื้อฟันได้ นอกจากนี้ผู้มีปัญหาเหงือกอักเสบหรือเสียวฟันอยู่แล้วควรงดใช้ หรือแม้แต่การใช้เบกกิ้งโซดาอย่างเดียวอย่างต่อเนื่องกันก็มีฤทธิ์กร่อนฟันเช่นกัน และยังทำให้วัสดุยึดอุปกรณ์ดัดฟันอ่อนตัว อาจทำให้เหล็กจัดฟันหลุดได้

          สรุปแล้วอย่าทำตามสูตรนี้ดีกว่า แต่ถ้าใครอยากมีฟันขาว ก็ควรแปรงฟันอย่างน้อยวันละ 2 ครั้ง ให้ยาสีฟันสัมผัสฟันนาน 2 นาที และงดขนมหวาน-น้ำอัดลมหลังแปรงฟัน 2 ชั่วโมง ก็จะมีฟันขาวสวยตามธรรมชาติ ส่วนผู้มีปัญหาฟันเหลืองหรือหมองจากเนื้อฟัน ควรพบทันตแพทย์เพื่อรับการแก้ไขที่ถูกวิธีดีกว่าค่ะ
 
          - อยากฟันขาวต้องเลี่ยงให้ไกล 10 อาหารตัวแสบตัวการฟันเหลือง  
11. มะนาวแก้พิษงูก็ได้ด้วย ?

          ความเชื่อนี้อาจเป็นอันตรายถึงชีวิตได้เลยทีเดียว เพราะจริง ๆ แล้ว มะนาวไม่สามารถแก้พิษงูได้ อย่างที่ คุณหมอแมว ได้เคยให้ข้อมูลว่า หากถูกงูที่มีพิษกัดแล้วมัวไปเสียเวลาหามะนาวมาคั้นดื่ม ถ้าพิษงูแล่นเข้าสู่ร่างกายเร็ว คนไข้อาจหยุดหายใจและเสียชีวิตระหว่างนำส่งโรงพยาบาลได้เลย

          ทั้งนี้กรณีถูกงูกัด ให้ปฐมพยาบาลเบื้องต้นด้วยการใช้เชือก ผ้า หรือสายยางรัดแขนหรือขา ระหว่างแผลงูกัดกับหัวใจ (เหนือรอยเขี้ยว 2-4 นิ้วฟุต) เพื่อป้องกันมิให้พิษงูถูกดูดซึมเข้าร่างกายโดยเร็ว ซึ่งต้องรัดแน่นพอที่จะหยุดการไหลเวียนของเลือดดำ และควรคลายเชือกทุก ๆ 15 นาที โดยคลายนานครั้งละ 30-60 วินาที จนกว่าจะถึงสถานพยาบาล อีกทั้งต้องจัดตำแหน่งของส่วนที่ถูกงูกัดให้อยู่ระดับต่ำกว่าหัวใจ พยายามเคลื่อนไหวอวัยวะส่วนที่ถูกงูกัดให้น้อยที่สุด

          -ถ้าถูกงูกัด จะปฐมพยาบาลอย่างไร 


12. ใช้มะนาวหยอดตารักษาต้อเนื้อได้จริงเหรอ ? 

          ลองนึกดูว่าขนาดน้ำธรรมดากระเด็นเข้าดวงตา เรายังรู้สึกแสบเคือง นับประสาอะไรกับมะนาวที่มีค่าความเป็นกรดสูงล่ะคะ หากหยอดเข้าดวงตานี่อาจทำให้ตาบอดได้เลย เพราะโดยปกติแล้ว ลูกตาควรจะมีค่า pH ที่เป็นกลาง หรืออยู่ประมาณ 7-7.3 ไม่ควรมากหรือน้อยกว่านี้ แต่น้ำมะนาวมีค่า pH เพียงแค่ 2-3 เท่านั้น ดังนั้นจึงไม่ควรหยอดน้ำมะนาวใส่ตาจะดีกว่า

          อย่างไรก็ตาม หากใครพลั้งเผลอทำน้ำมะนาวกระเด็นเข้าตา เช่น ตอนทำอาหารหรือช่วงบีบมะนาว แนะนำให้ล้างตาด้วยน้ำสะอาดปริมาณมาก ๆ หรือใช้น้ำเกลือที่ปราศจากเชื้อล้างทำความสะอาดก็ได้เช่นกัน

          - เตือน มะนาวหยอดตารักษาต้อเนื้อ ไม่จริง ชี้เป็นอันตรายต่อลูกตาโดยตรง 


13. ดื่มน้ำกระชายปั่นผสมน้ำผึ้งมะนาว ช่วยบำรุงกระดูก ? 

          ข้อมูลที่อ้างว่าการดื่มน้ำกระชายปั่นผสมกับน้ำผึ้งและน้ำมะนาว จะช่วยบำรุงกระดูกและปรับสมดุลความดันเลือดได้นั้น ไม่เป็นความจริงอีกเหมือนกัน โดยสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา เคยออกมาชี้แจงแล้วว่า จนถึงปัจจุบันนี้ยังไม่มีงานวิจัยใด ๆ มารองรับผลการรักษาดังกล่าว

          - หยุดแชร์มั่ว ! ดื่มน้ำกระชายปั่นผสมน้ำผึ้งมะนาว บำรุงกระดูก-ปรับสมดุลเลือดไม่ได้ 


          ต้องบอกว่า "มะนาว" เป็นของดีจากธรรมชาติที่มีประโยชน์มากจริง ๆ แต่สรรพคุณบางข้อของมะนาวก็ถูกนำไปผูกโยงกับการรักษาโรคอื่น ๆ จนก่อให้เกิดความเข้าใจผิดอยู่เหมือนกัน ดังนั้น ถ้าใครได้รับการแชร์เรื่องสรรพคุณของมะนาวที่ดูแล้วเกินจริง ก็ขอให้ตรวจสอบข้อมูลก่อนเชื่อและแชร์จะดีกว่าค่ะ เพราะหากหลงเชื่อแล้วทำตามอาจเป็นอันตรายกับสุขภาพด้วยซ้ำไป

ขอบคุณข้อมูลจาก
โครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชฯ, สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา, เฟซบุ๊ก ความรู้สนุกๆแบบหมอแมว, เฟซบุ๊ก นพ.กฤษดา ศิรามพุช, ทวิตเตอร์ @mor_maew, เฟซบุ๊ก หมอแล็บแพนด้า