Kuil Badrinath
Kuil Badrinath (Sanskrit: Badarinatha) juga dikenali sebagai Kuil Badarinarayana, ialah sebuah kuil Hindu yang didedikasikan kepada Maha Vishnu. Ia terletak di bandar Badrinath, daerah Chamoli, Uttarakhand, India.[1] Kuil ini merupakan salah satu daripada 108 Divya Desam, iaitu tempat-tempat suci utama dalam aliran Vaishnava, di mana Vishnu disembah sebagai Badrinath.
Disebabkan keadaan cuaca yang ekstrem di Banjaran Himalaya, kuil ini hanya dibuka kepada para penganut selama enam bulan setiap tahun, iaitu dari akhir April hingga awal November. Kuil Badarinath merupakan antara pusat ziarah yang paling banyak dikunjungi di India, dengan rekod sebanyak 2.8 juta (28 lakh) kunjungan dalam tempoh dua bulan sahaja pada tahun 2022. Ia juga merupakan salah satu daripada empat tapak ziarah Char Dham.
Arca
[sunting | sunting sumber]Arca utama yang disembah di dalam kuil ini ialah arca Vishnu dalam bentuk Badrinarayana, diperbuat daripada granit hitam dan setinggi kira-kira 1 kaki (0.30 meter). Arca ini dianggap oleh ramai penganut Hindu sebagai salah satu daripada lapan svayam vyakta kshetra, iaitu tempat Vishnu dipercayai menzahirkan diri-Nya secara sendiri.
Kuil ini telah dimasukkan di bawah Akta Kerajaan Negeri Uttar Pradesh No. 30/1948, yang merujuk kepada Akta No. 16, 1939, dan kemudiannya dikenali sebagai Akta Kuil Shri Badarinath dan Shri Kedarnath. Sebuah jawatankuasa yang dilantik oleh kerajaan negeri mentadbir kedua-dua kuil ini, dengan lembaga pentadbiran yang terdiri daripada 17 orang ahli.
Kuil Badarinath turut disebut dalam teks-teks agama purba seperti Vishnu Purana dan Skanda Purana. Selain itu, ia juga dimuliakan dalam Divya Prabandham, iaitu kanon Tamil zaman awal pertengahan yang dikarang oleh para orang alim Alvar antara abad ke-6 hingga ke-9 Masihi.
Nama Badarinatha dipercayai berasal daripada kewujudan pokok badari atau jujube yang tumbuh dengan banyak di kawasan tersebut.
Teks Suci
[sunting | sunting sumber]Sejak zaman purba, Badarinatha telah dianggap sebagai tempat yang amat suci. Ia dikenali sebagai Badarikasrama. Di sinilah dua resi kembar, Nara dan Narayana, membina pertapaan mereka dan menjalani tapa yang berat. Resi Parasara dan Vyasa, pengarang agung Mahabharata, juga pernah tinggal di sini bersama para murid mereka. Oleh sebab itu, Vyasa turut dikenali dengan gelaran Badarayana.
Bandar Badarinatha terletak pada ketinggian kira-kira 7,000 meter (23,300 kaki), di sebuah lembah sepanjang hampir 6 kilometer dan selebar kira-kira 2 kilometer (4 batu × 1.3 batu). Kuilnya terletak di tebing kanan Sungai Alakananda.
Kuil asal dipercayai dibina oleh Sankaracharya pada abad ke-8 Masihi, selepas beliau menemui semula arca lama di Narada Kunda (kolam suci). Sepanjang berabad-abad berikutnya, runtuhan salji dan bencana alam telah memusnahkan beberapa struktur kuil, dan bangunan yang wujud hari ini merupakan binaan yang lebih moden.
Berhampiran kuil terdapat sebuah kolam air panas yang dikenali sebagai Tapta Kunda, yang mengandungi mata air terma berunsur sulfur. Mandi di kolam ini dianggap wajib sebelum memasuki kuil.
Kuil Tuhan Narayana setinggi kira-kira 13.5 meter (45 kaki) dan menghadap ke timur. Di puncaknya terdapat kalasa berlapis emas. Arca utama di dalam kuil diperbuat daripada batu hitam salagrama sila. Arca tersebut digambarkan dalam posisi padmasana (duduk bersila), dengan empat tangan yang memegang simbol-simbol utama, iaitu sangkha (siput suci), cakra (cakera), gada (belantan) dan padma (teratai). Arca lain yang terdapat di kuil ini termasuk Nara dan Narayana, Uddhava, Narada, Garuda dan Kubera.
Ketua pendeta kuil, yang dikenali sebagai Raval, ialah seorang brahmana Nambudiri dari Kerala, selaras dengan tradisi yang diasaskan oleh Sankaracharya.[2]
Oleh kerana kedudukannya di kawasan pergunungan bersalji Himalaya, kuil ini hanya dibuka kepada para penganut selama kira-kira enam bulan setahun, iaitu dari April atau Mei hingga November. Arca perarakan kuil (utsava murti) dipindahkan ke Kuil Narasimha di Joshimath, yang terletak kira-kira 48 kilometer (31 batu) dari Badarinatha, dan disembah di sana sepanjang musim sejuk. Ketua pendeta serta rombongannya turut berpindah ke Joshimath bagi tujuan ini. Jyotirmatha, salah satu daripada empat biara utama yang diasaskan oleh Sankaracharya, juga terletak di kawasan tersebut.
Tuhan Badarinatha disembah di lima lokasi yang dikenali secara kolektif sebagai Panca Badari. Lima tempat tersebut ialah Visala Badari (Badarinatha utama); Yogadhyana Badari di Pandukesvara, kira-kira 24 kilometer dari Badarinatha; Bhavisya Badari berhampiran Tapovana, kira-kira 17 kilometer dari Joshimath; Vrddha Badari di Animath, 17 kilometer dari Joshimath ke arah Pipalkot; dan Adi Badari, kira-kira 16 kilometer dari Karna Prayag di jalan menuju Ranikhet.
Keutamaan
[sunting | sunting sumber]Dipercayai bahawa jika upacara sraddha (upacara penghormatan kepada roh nenek moyang) dilakukan di tempat yang dikenali sebagai Brahmakapala di tebing Sungai Alakananda, roh para leluhur akan dibebaskan serta-merta. Oleh itu, tidak lagi perlu meneruskan pelaksanaan sraddha tahunan.[3]
Rujukan
[sunting | sunting sumber]- ↑ What to Know About Badrinath Retrieved 4 February 2026.
- ↑ Swami Harshananda, A Concise Encyclopaedia of Hinduism
- ↑ Swami Harshananda, A Concise Encyclopaedia of Hinduism
