Edukira joan

Lafraye

Lafraye
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Frantzia Garaia
Departamendua Oise
BarrutiBeauvaiseko barrutia
Kantonamenducanton of Nivillers
Izen ofizialaLafraye
Posta kodea60510
Geografia
Koordenatuak49°29′42″N 2°12′39″E / 49.495°N 2.2108°E / 49.495; 2.2108
Mapa
Azalera5,53 km²
Altitudea123 m, 151 m eta 141 m
MugakideakHaudivillers, Oroër, Reuil-sur-Brêche eta Velennes
Demografia
Biztanleria342 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 194 (%54) (%46) 165 alt_right
Dentsitatea62 bizt/km²
lafraye.fr

Lafraye Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. Azken erroldaren arabera 342 biztanle zituen 5,5 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Haudivillers, Oroër, Reuil-sur-Brêche eta Velennes.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
LafrayeLafraye
Població amb 781 habitants (2000)Haudivillers (2,5 km)
Població amb 260 habitants (2000)Velennes (2,9 km)
Població amb 529 habitants (2000)Oroër (3,4 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoa du, eta Parisko arroaren ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: eguzkialdi eskasa; urteko prezipitazio erregular eta ertainak; negu hotza (3 °C))[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1a zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,1 °C-koa da, 14,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 717 mm-koa da, urtarrilean 11,1 euri-egun eta uztailean 8,2 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Tillé udalerrian dago, 8,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 655,5 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,6 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -19,7 °C-koa da, 1954ko urtarrilaren 28an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea1001502002503003504001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 165 gizon, 194 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
2.58
0.00
 
85-89
 
0.00
0.00
 
80-84
 
0.00
0.00
 
75-79
 
2.58
8.48
 
70-74
 
5.15
6.06
 
65-69
 
5.15
3.03
 
60-64
 
2.58
3.03
 
55-59
 
5.15
12.12
 
50-54
 
4.64
6.06
 
45-49
 
5.15
6.67
 
40-44
 
7.73
12.73
 
35-39
 
13.40
3.03
 
30-34
 
2.58
3.03
 
25-29
 
8.25
3.03
 
20-24
 
7.22
6.67
 
15-19
 
5.67
12.73
 
10-14
 
5.15
6.67
 
5-9
 
11.34
6.67
 
0-4
 
5.67
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Lafraye udalerrian 338 biztanle zeuden eta 141 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,40 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 47 kide bakarrekoak ziren, 29 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 51 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[9]

338biztanle
141elkarbizitza-unitate
2,40lagun elkarbizitza-unitateko
94familia
51Bikotea seme-alabekin
29Bikotea seme-alabarik gabe etxean
15Guraso bakarrekoak
47Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 94 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (51). Guraso bakarreko 15 familietatik 10etan ama zen guraso bakarra. 34 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[9]

29
51
15
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

2023 erroldaren arabera, udalerrian 154 etxebizitza zeuden. Horietatik 141 egoitza nagusi ziren, 4 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 10 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (140), eta apartamentuak gutxi ziren (15). Egoitza nagusietatik 100 beren jabearen bizilekuak ziren, 40 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 1 doan lagata.[10]

154etxebizitza
141egoitza nagusi
140etxe
15apartamentu

Etxebizitza multzoa

141
Egoitza nagusia (141)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (4)Hutsik (10)

Etxe mota

140
15
Etxea (140)Apartamentua (15)

Jabetza egoera

100
40
Jabeak (100)Alokairuan (40)Doan lagata (1)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik25
1919-19459
1946-197013
1971-199039
1991-200533
2006-202016

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (77). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (72 etxebizitzatan). 127 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 52 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 82tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela1
2 gela8
3 gela18
4 gela37
5 gela edo gehiago77

Berogailu mota

22
72
39
Gas sarea (1)Fuel-olioa (22)Elektrizitatea (72)Gas botila (7)Bestelakoak (39)

Aparkalekua eta ibilgailuak

127aparkalekua
52ibilgailu 1
82ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 233 biztanleetatik 193 aktibo ziren (% 82,8), horietako 177 lanean (% 76,0) eta 16 langabezian (aktiboen % 8,3).

23315-64 urteko biztanle
% 82,8aktibo
% 76,0lanean
% 8,3langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 60,5
25-54 urte% 95,9
55-64 urte% 61,4
Gizonak% 81,8
Emakumeak% 83,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 0,0
BEPC, brebeta% 0,0
CAP-BEP% 12,1
Batxilergoa% 5,8
Goi-mailako +2% 9,4
Goi-mailako +3/4% 6,2
Goi-mailako +5% 8,3

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 8,3). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

40 ez-aktibotik 18 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 45,0), 15 erretiraturik zeuden (% 37,5) eta 7 bestelako ez-aktibo ziren (% 17,5).

Ez-aktiboak

% 45
% 38
% 18
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 14
% 24
% 21
% 33
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 28 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 177 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

28enplegu udalerrian
% 50,0soldatapeko
% 46,4ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 28.240 eurokoa zen.

28.240 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 25.970 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 11 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa eta 1 zurgina.[12]

2000. urtean Lafraye udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden, 498 hektarea erabiltzen.[13]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1944ko azaroaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Beauvais-Tillé », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]