Edukira joan

Estandeuil

Estandeuil
Enstandeuil
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Puy-de-Dôme
BarrutiClermont-Ferrandeko barrutia
Kantonamenducanton of Saint-Dier-d'Auvergne
Izen ofizialaEstandeuil
Jatorrizko izenaEnstandeuil
Posta kodea63520
Geografia
Koordenatuak45°40′47″N 3°26′33″E / 45.6797°N 3.4425°E / 45.6797; 3.4425
Mapa
Azalera9,59 km²
Altitudea452 m, 626 m eta 539 m
MugakideakBongheat, Fayet-le-Château, Mauzun, Saint-Dier-d'Auvergne, Saint-Jean-des-Ollières eta Trézioux
Demografia
Biztanleria512 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 221 (%45) (%55) 270 alt_right
Dentsitatea53 bizt/km²
estandeuil.fr

Estandeuil (frantsesez eta ofizialki: Estandeuil) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Puy-de-Dôme departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 512 biztanle zituen 9,6 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Bongheat, Fayet-le-Château, Mauzun, Saint-Dier-d'Auvergne, Saint-Jean-des-Ollières eta Trézioux.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
EstandeuilEstandeuil
Població amb 85 habitants (2000)Mauzun (2,7 km)
Població amb 402 habitants (2000)Isserteaux (5,2 km)
Població amb 410 habitants (2000)Trézioux (5,3 km)
Població amb 331 habitants (2000)Bongheat (5,4 km)
Població amb 219 habitants (2000)Saint-Flour (5,7 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 800-1200 mm artekoa, urte osoan ondo banatuta)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,5 °C-koa da, 16,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 895 mm-koa da, urtarrilean 9,9 euri-egun eta uztailean 7,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Fayet-le-Château udalerrian dago, 2,2 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 889,9 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,5 °C-koa da, 2025ko abuztuaren 12an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -20 °C-koa da, 1987ko urtarrilaren 12an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea0200400600800100012001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 270 gizon, 221 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
5.56
 
85-89
 
2.26
1.85
 
80-84
 
2.26
1.85
 
75-79
 
2.26
5.56
 
70-74
 
2.26
3.70
 
65-69
 
11.76
5.56
 
60-64
 
4.52
9.26
 
55-59
 
6.79
7.41
 
50-54
 
11.31
3.70
 
45-49
 
6.79
3.70
 
40-44
 
9.05
7.41
 
35-39
 
6.79
1.85
 
30-34
 
4.52
5.56
 
25-29
 
4.52
3.70
 
20-24
 
4.52
5.56
 
15-19
 
13.57
5.56
 
10-14
 
0.00
12.96
 
5-9
 
4.52
9.26
 
0-4
 
2.26
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Estandeuil udalerrian 491 biztanle zeuden eta 201 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,44 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 35,3). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 23,4 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

491biztanle
201elkarbizitza-unitate
2,44lagun elkarbizitza-unitateko
148familia
Udalerria
% 35
% 31
% 23
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 148 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (71). Guraso bakarreko 15 familietatik 15etan ama zen guraso bakarra. 67 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[9]

62
71
15
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 36,3), enplegatuak (% 17,9), eskulangileak (% 15,4), erdi-mailako lanbideak (% 12,9). Talde nagusia (erretiratuak, % 36,3) Puy-de-Dôme departamenduko batez bestekoaren (% 31,8) gainetik dago. 15 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 7,5).[9]

Udalerria
% 13
% 18
% 15
% 36
Puy-de-Dôme
% 11
% 15
% 15
% 13
% 32
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 273 etxebizitza zeuden. Horietatik 204 egoitza nagusi ziren, 40 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 29 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (272), eta apartamentuak gutxi ziren (1). Egoitza nagusietatik 184 beren jabearen bizilekuak ziren, 15 alokairuan zeuden, 4 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 5 doan lagata.[10]

273etxebizitza
204egoitza nagusi
272etxe
1apartamentu

Etxebizitza multzoa

204
40
29
Egoitza nagusia (204)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (40)Hutsik (29)

Etxe mota

272
Etxea (272)Apartamentua (1)

Jabetza egoera

184
Jabeak (184)Alokairuan (15)HLM (4)Doan lagata (5)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (67).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik67
1919-194515
1946-197016
1971-199031
1991-200531
2006-202045

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (111). 118 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 168 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 67 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 133tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela4
2 gela1
3 gela20
4 gela67
5 gela edo gehiago111

Berogailu mota

34
36
118
Gas sarea (4)Fuel-olioa (34)Elektrizitatea (36)Gas botila (13)Bestelakoak (118)

Aparkalekua eta ibilgailuak

168aparkalekua
67ibilgailu 1
133ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 326 biztanleetatik 256 aktibo ziren (% 78,5), horietako 221 lanean (% 67,8) eta 34 langabezian (aktiboen % 13,3).

32615-64 urteko biztanle
% 78,5aktibo
% 67,8lanean
% 13,3langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 47,1
25-54 urte% 94,6
55-64 urte% 54,8
Gizonak% 83,2
Emakumeak% 73,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 30,8
BEPC, brebeta% 26,7
CAP-BEP% 17,6
Batxilergoa% 7,4
Goi-mailako +2% 5,4
Goi-mailako +3/4% 3,6
Goi-mailako +5% 9,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 13,3). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

71 ez-aktibotik 23 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 32,4), 26 erretiraturik zeuden (% 36,6) eta 22 bestelako ez-aktibo ziren (% 31,0).

Ez-aktiboak

% 32
% 37
% 31
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 15
% 18
% 15
% 23
% 23
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 36 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 221 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

36enplegu udalerrian
% 52,8soldatapeko
% 47,2ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.540 eurokoa zen.

27.540 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 26.040 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 9 komertzioetatik, 5 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren eta 2 zerbitzu enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen eta 2 iturginak.[12]

2000. urtean Estandeuil udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 228 hektarea erabiltzen.[13]

  1. Estazioko erregistroak 1981ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Fayet-le-Château », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]