Babel-17
| Babel-17 | |
|---|---|
| Jatorria | |
| Egilea(k) | Samuel R. Delany |
| Argitaratze-data | 1966 |
| Izenburua | Babel-17 eta Babel 17 |
| Jatorrizko herrialdea | Ameriketako Estatu Batuak |
| Argitaletxea | Ace Books |
| Ezaugarriak | |
| Genero artistikoa | zientzia-fikzioa |
| Hizkuntza | ingelesa |
| Historia | |
| Jasotako sariak | |
| Nominazioak | |
Babel-17 Samuel R. Delanyren zientzia-fikziozko eleberri bat da, 1966an argitaratua, eta bertan Sapir-Whorfen hipotesia, hizkuntzak errealitatea hautemateko moduan zeregin garrantzitsua duela postulatzen duena, argudioaren zati nagusia da. 1966an eleberri onenaren Nébula saria irabazi zuen, Flowers for Algernonekin batera[1], eta 1967an eleberri onenaren Hugo sarirako ere izendatu zuten[2]. Rydra Wong kapitaina da protagonista, bere kideekin telepatia bidez euskaraz komunikatzen dena.
Argumentua
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Izarren arteko gerra batean, lehiakideetako batek Babel-17 hizkuntza garatu du, arma gisa erabil daitekeena. Hori ikasteak traidore prestu bihurtzen du hiztun berria, pertzepzioa eta pentsamendua aldatzen baititu. Aldaketa are arriskutsuagoa bihurtzen da hizkuntzak eragindako beste trebetasun batzuen hobekuntzagatik. Rydra Wong hizkuntzalari, poeta, telepata eta izarrarteko ontzi bateko kapitainak aurkituko du hori. Gobernuak errekrutatu egingo du, etsaia toki estrategikoetan infiltratzen eta saboteatzen ari dela jakiteko. Hasieran uste da Babel-17 agente etsaiek erabiltzen duten kode bat dela. Hizkuntza bat dela konturatu da Rydra Wong, eta ikasi ahala konturatu da traidorea dela. Tripulazioak erreskatatu du, eta arriskua saihestu eta hizkuntzaren eraginak neutralizatu ditu.
Eleberriak hizkuntzaren berezitasunekin lotutako hainbat xehetasun garatzen ditu, nola bizi baldintzek hitzak eta esanahiak osatzen dituzten, eta nola hitzek beraiek jendearen ekintzak alda ditzaketen. Agian Bigarren Mundu Gerrako irrati-operadore navajoen arteko komunikazioetan inspiratuta, Rydra Wong kapitaina bere hiru espioi gorpuzgabeekin telepatikoki euskaraz komunikatzen da.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Ingelesez) «1966 Award Winners & Nominees» Worlds Without End (kontsulta data: 2025-03-14).
- ↑ (Ingelesez) «1967 Award Winners & Nominees» Worlds Without End (kontsulta data: 2025-03-14).