Μετάβαση στο περιεχόμενο

Trisquel

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Trisquel
Γενικά
ΔημιουργοίRubén Rodríguez Pérez
Ημερ. Δημιουργίας2004
ΕίδοςΔιανομή Linux
Διανομή
Έκδοση12.0 (11 Απριλίου 2026)[1]
Λειτουργικά
Αρχιτεκτονικήx86_64, AArch64
Διαχείριση πακέτωνdpkg
Ανάπτυξη
Άδεια χρήσηςGPLv3
Σύνδεσμοι
Επίσημος ιστότοπος
https://trisquel.info
Αποθετήριο κώδικα
https://gitlab.trisquel.org/trisquel/

Το Trisquel (πλήρες όνομα Trisquel GNU/Linux) είναι διανομή Linux η οποία βασίζεται στο λειτουργικό σύστημα Ubuntu.[2] Στοχεύει στο να αποτελείται εξολοκλήρου από ελεύθερο λογισμικό, και χρησιμοποιεί μια τροποποιημένη έκδοση του πυρήνα του Ubuntu από την οποία έχουν αφαιρεθεί όλα τα εκτελέσιμα ο κώδικας των οποίων δεν είναι ελεύθερος.[3] Περιλαμβάνεται στη λίστα του Free Software Foundation ως διανομή που περιέχει αποκλειστικά ελεύθερο λογισμικό.[4]

Το Trisquel στηρίζεται σε δωρεές χρηστών.[5] Το λογότυπό του είναι ένα τρισκέλιον.[6]

Διατίθενται τέσσερις βασικές εκδόσεις.[7][8]

Η βασική διανομή με το περιβάλλον εργασίας MATE και υποστήριξη 50 γλωσσών, συμπεριλαμβανομένων των αγγλικών και των ισπανικών. Άλλες μεταφράσεις μπορούν να ληφθούν εφόσον υπάρχει σύνδεση στο Διαδίκτυο κατά την εγκατάσταση.[9]

Το Trisquel Mini είναι εναλλακτική έκδοση σχεδιασμένη ώστε να λειτουργεί αποδοτικά σε netbook και παλαιότερα συστήματα. Χρησιμοποιεί το ελαφρύ περιβάλλον LXDE και τα χαμηλότερων απαιτήσεων σε υπολογιστικούς πόρους GTK+ και X Window System.[10] Η επιφάνεια εργασίας LXDE περιλαμβάνει υποστήριξη μόνο για αγγλικά και ισπανικά.[11]

Το Triskel είναι η εκδοχή της βασικής διανομής με το περιβάλλον KDE.[12]

Το Sugar είναι ελεύθερο και ανοικτού κώδικα περιβάλλον επιφάνειας εργασίας σχεδιασμένο για παιδιά και με σκοπό τη διαδραστική μάθηση. Αντικαθιστά το προεπιλεγμένο περιβάλλον επιφάνειας εργασίας MATE της βασικής έκδοσης του Trisquel.[13]

Το NetInstall αποτελείται από ένα αρχείο ISO πολύ μικρού μεγέθους το οποίο περιλαμβάνει το ελάχιστο απαιτούμενο λογισμικό για να ξεκινήσει η εγκατάσταση μέσω ενός εγκαταστάτη δικτύου βασισμένου σε κείμενο, ο οποίος στη συνέχεια κατεβάζει τα υπόλοιπα πακέτα μέσω του Διαδικτύου.[13]

Η ανάπτυξη της διανομής ξεκίνησε το 2004 με την υποστήριξη του Πανεπιστημίου του Βίγο προκειμένου να ενσωματωθεί η γαλικιανή γλώσσα σε εκπαιδευτικό λογισμικό και παρουσιάστηκε επίσημα τον Απρίλιο του 2005 με τον Ρίτσαρντ Στόλλμαν (Richard Stallman), ιδρυτή του GNU Project, ως επίτιμο καλεσμένο.[14]

Τον Δεκέμβριο του 2008 το Ίδρυμα Ελεύθερου Λογισμικού πρόσθεσε το Trisquel στη λίστα των διανομών GNU/Linux που εγκρίνει.[15]

Ιστορικό εκδόσεων

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Έκδοση Κωδική ονομασία Ημερομηνία παρουσίασης Διακοπή υποστήριξης Πυρήνας Προεπιλεγμένο περιβάλλον εργασίας Βάση
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 1.0 Arianrhod 2007-01-30[16] N/A Linux 2.6.18.6 GNOME 2.14 Debian 4.0 (Etch)
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 2.0 LTS Robur 2008-07-24[17] 2014-03-02[18][19] Linux 2.6.24 GNOME 2.22 Ubuntu 8.04 LTS (Hardy Heron)
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 3.0 STS Dwyn 2009-09-08[20] 2011-05-11[18][21] Linux-libre 2.6.28 GNOME 2.26 Ubuntu 9.04 (Jaunty Jackalope)
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 3.5 STS Awen 2010-03-22[22] 2011-07-14[18][23] Linux-libre 2.6.31 GNOME 2.28 Ubuntu 9.10 (Karmic Koala)
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 4.0 LTS Taranis 2010-09-18[24] 2015[25] Linux-libre 2.6.32 GNOME 2.30 Ubuntu 10.04 LTS (Lucid Lynx)
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 4.5 STS Slaine 2011-03-24[26] 2012-09-15[18][27] Linux-libre 2.6.35 GNOME 2.32 Ubuntu 10.10 (Maverick Meerkat)
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 5.0 STS Dagda 2011-09-17[28] 2014-03-02[18][19] Linux-libre 2.6.38 GNOME 2.32 Ubuntu 11.04 (Natty Narwhal)
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 5.5 STS Brigantia 2012-04-16[29] 2014-03-02[18][19] Linux-libre 3.0 GNOME 3.2 Ubuntu 11.10 (Oneiric Ocelot)
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 6.0 LTS Toutatis 2013-03-09[30] 2017[30] Linux-libre 3.2 GNOME 3.4 Ubuntu 12.04 LTS (Precise Pangolin)
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 7.0 LTS Belenos 2014-11-03[31] 2019[31] Linux-libre 3.13 GNOME 3.12 Ubuntu 14.04 LTS (Trusty Tahr)
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 8.0 LTS Flidas[32] 2018-04-18 2021[33] Linux-libre 4.4 MATE 1.12 Ubuntu 16.04 LTS (Xenial Xerus)
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 9.0 LTS Etiona[34] 2020-10-16[35] 2023-04[36] Linux-libre 4.15 MATE 1.20 Ubuntu 18.04 LTS (Bionic Beaver)
Παλιά έκδοση, πλέον δεν συντηρείται: 10.0 LTS Nabia[37] 2022-02-01[38] 2025-04[38] Linux-libre 5.4 MATE 1.24 Ubuntu 20.04 LTS (Focal Fossa)
Τρέχουσα σταθερή έκδοση: 11.0 LTS Aramo[39] 2023-03-19[40] 2027[40] Linux-libre 5.15[41] MATE 1.26 Ubuntu 22.04 LTS (Jammy Jellyfish)
Μελλοντική έκδοση: 12.0 LTS Ecne[42] N/A 2029-05[43][44] Linux-libre 6.8x[43] MATE Ubuntu 24.04 LTS (Noble Numbat)[43]
Υπόμνημα:
Παλιά έκδοση
Παλιά έκδοση, ακόμη συντηρείται
Νεότερη έκδοση
Νεότερη έκδοση προεπισκόπησης
Μελλοντική έκδοση
  1. «Trisquel 12.0 "Ecne" release announcement». 11 Απριλίου 2026. Ανακτήθηκε στις 16 Απριλίου 2026.
  2. Smith, Jesse (4 Οκτωβρίου 2010). «Trisquel GNU/Linux - a free distribution». DistroWatch. Ανακτήθηκε στις 13 Σεπτεμβρίου 2012.
  3. «How Trisquel is Made». Trisquel.info. Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2015.
  4. «List of Free GNU/Linux Distributions». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 14 Δεκεμβρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 13 Μαΐου 2014.
  5. «Siete factores antes de usar 'software'» (στα Ισπανικά). El Comercio. 14 Απριλίου 2012. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2 Ιανουαρίου 2013. Ανακτήθηκε στις 13 Σεπτεμβρίου 2012.
  6. «How is "Trisquel" pronounced?». The Trisquel Project. Ανακτήθηκε στις 14 Σεπτεμβρίου 2012.
  7. Germain, Jack M. (9 Μαρτίου 2021). «Trisquel Linux Wraps Polish and Productivity Into Four User Needs». Review. Tech News World. ECT News Network. Ανακτήθηκε στις 20 Σεπτεμβρίου 2025.
  8. Wallen, Jack (26 Μαρτίου 2025). «Trisquel Linux handles both your desktop and server needs - or does it?». ZDNet. Ανακτήθηκε στις 20 Σεπτεμβρίου 2025.
  9. «Download Trisquel GNU/Linux - Run free!».
  10. «Trisquel Mini». The Trisquel Project. Ανακτήθηκε στις 13 Σεπτεμβρίου 2012.
  11. https://trisquel.info/en/download
  12. https://trisquel.info/en/downloads[νεκρός σύνδεσμος]
  13. 1 2 «Editions | Trisquel GNU/Linux - Run free!».
  14. «Richard Stallman, defensor del software libre, sorprendió a los universitarios». La Voz de Galicia (στα Ισπανικά). 28 Απριλίου 2005. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 28 Ιουλίου 2013. Ανακτήθηκε στις 26 Νοεμβρίου 2008.
  15. «Free GNU/Linux distributions». Free Software Foundation. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 14 Δεκεμβρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 13 Σεπτεμβρίου 2012.
  16. Σφάλμα αναφοράς: Σφάλμα παραπομπής: Λανθασμένο <ref>. Δεν υπάρχει κείμενο για τις παραπομπές με όνομα start.
  17. «Proxecto Trisquel» (στα Γαλικιανά). 24 Ιουλίου 2008. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 24 Ιουλίου 2008. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  18. 1 2 3 4 5 6 «Index of /trisquel/dists». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 8 Αυγούστου 2014. Ανακτήθηκε στις 4 Αυγούστου 2014.
  19. 1 2 3 «[Trisquel-announce] [Trisquel-devel] Robur, Dagda and Brigantia moved to oldarchive». 2 Μαρτίου 2014. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  20. «Trisquel 3.0 STS "Dwyn" has landed!». The Trisquel Project. 8 Σεπτεμβρίου 2009. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  21. «[Trisquel-announce] Trisquel 3.0 STS Dwyn reaches end of life, 3.5 soon to follow». 11 Μαΐου 2011. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  22. «Trisquel 3.5 Awen release announcement». The Trisquel Project. 22 Μαρτίου 2010. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  23. «[Trisquel-devel] Trisquel 5.0 development repository up, 3.5 reaches end of life». 15 Ιουλίου 2011. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  24. «Trisquel 4.0 LTS "Taranis" strikes!». The Trisquel Project. 18 Σεπτεμβρίου 2010. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  25. «Versions». Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  26. «Trisquel 4.5 "Slaine" released». The Trisquel Project. 24 Μαρτίου 2011. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  27. «[Trisquel-announce] Trisquel 4.5 Slaine reached end of life». 15 Σεπτεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  28. «Trisquel 5.0 Release announcement». The Trisquel Project. 17 Σεπτεμβρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  29. «Trisquel 5.5 STS Brigantia release announcement». The Trisquel Project. 16 Απριλίου 2012. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  30. 1 2 «Trisquel 6.0 LTS "Toutatis" has arrived!». The Trisquel Project. 9 Μαρτίου 2013. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014.
  31. 1 2 «Trisquel 7.0 LTS Belenos». The Trisquel Project. 3 Νοεμβρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 3 Νοεμβρίου 2014.
  32. «Update config file for next Trisquel release». Trisquel at Gitlab. 22 Φεβρουαρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 23 Φεβρουαρίου 2016.
  33. «Trisquel 8.0 LTS Flidas». 18 Απριλίου 2018.
  34. «Trisquel 9.0 development plans». 18 Απριλίου 2018.
  35. «Release announcement: Trisquel 9.0.1 Etiona security update | Trisquel GNU/Linux - Run free!».
  36. «Release announcement: Trisquel 9.0.1 Etiona security update». 15 Σεπτεμβρίου 2023.
  37. «Trisquel 10 name». 4 Δεκεμβρίου 2020.
  38. 1 2 «Trisquel 10.0 Nabia release announcement». 1 Φεβρουαρίου 2022.
  39. «Trisquel 11 Needs A Name». 1 Φεβρουαρίου 2022.
  40. 1 2 «Trisquel 11.0 Aramo release announcement». 19 Μαρτίου 2023.
  41. Trisquel. «Aramo». trisquel.info. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 19 Απριλίου 2023. Ανακτήθηκε στις 15 Απριλίου 2023.
  42. «Trisquel 12 Needs A Name pt. 2». 28 Φεβρουαρίου 2024.
  43. 1 2 3 «ecne». 3 Μαρτίου 2025.
  44. «Versions». 3 Ιουνίου 2025.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]