Aya Sofya

Aya Sofya (türkçe Ayasofya, yunanca Αγία Σοφία) — İstanbulnıñ tarihiy merkezinde, Sultanahmette bulunğan ibadethane. O, Bizans İmperiyası mimarisiniñ eñ belli abidelerinden biri ve İstanbulnıñ timsallerinden biridir. Tarih boyunca kilse, cami ve müzey olaraq qullanılğan. Bugün kene camidir.

Bina 532–537 seneleri Bizans imperatorı I Yustinianniñ emri ile qurulğan. Bizans devrinde şeerniñ baş kilsesi edi. 1453 senesi osmanlılar İstanbulnı alğanından soñ, sultan II Mehmed onı camige çevirdi.^[1]

1934 senesi Mustafa Kemal Atatürkniñ prezidentligi vaqtında Türkiye ükümeti binanı müzeyge çevirmek aqqında qarar qabul etti. Müzey 1935 senesi ziyaretçiler içün açıldı.

2020 senesi iyülniñ 10-unda Türkiyeniñ Devlet şurası 1934 senesi qabul etilgen qararnı lâğu etti. Aynı kün prezident Recep Tayyip Erdoğan binanı Diyanet işleri idaresine berip, onıñ yañıdan cami olaraq qullanılmasına qarar berdi. Aya Sofyada toplu ibadetler iyülniñ 24-ünde başlandı.^[2]

Aya Sofyanıñ büyük qubbesi binanıñ tabanından 55,6 metr yüksekliktedir. Qubbeniñ diametri taqriben 31 metrdir.^[1] 1985 senesi Aya Sofya «İstanbulnıñ tarihiy rayonları» saasınıñ bir qısmı olaraq UNESCO Dünya Mirası Cedveline qayd etildi.^[3]

Menbalar

1 2 Ayasofya (Hagia Sophia) 5 oktâbrniñ 2026 s. arhivlengen.. Türkiye Medeniyet ve Turizm nazirligi (inglizce).
↑ The Hagia Sophia Grand Mosque. Fatih belediyesi (inglizce).
↑ Historic Areas of Istanbul. UNESCO Dünya Mirası merkezi (inglizce).

[tarih-1] 1 2 Ayasofya (Hagia Sophia) 5 oktâbrniñ 2026 s. arhivlengen.. Türkiye Medeniyet ve Turizm nazirligi (inglizce).

[2] The Hagia Sophia Grand Mosque. Fatih belediyesi (inglizce).

[3] Historic Areas of Istanbul. UNESCO Dünya Mirası merkezi (inglizce).

[1]

[2]

[3]